Blog

Top 10 Bài văn phân tích tác phẩm “Chiều xuân” của Anh Thơ hay nhất

Bài thơ “Chiều xuân” in trong tuyển tập “Bức tranh đồng quê” của nữ sĩ Anh Thơ. “Chiều Xuân” được viết theo thể thơ 8 tiếng, gồm 12 câu, chia đều thành ba khổ.

Bức tranh lụa “Chiều xuân” gồm ba cảnh; Cảnh vật nào cũng bình dị và thân thuộc với tất cả người Việt Nam chúng ta. Sau gần bảy mươi năm, người đọc có cảm giác cô gái Kinh Bắc đang đứng đăm chiêu nhìn bến nước, dải đê và cánh đồng lúa quê mình trong một buổi chiều mưa xuân.

Khổ thơ đầu tả cảnh bến nước. Trời đã xế chiều, mưa xuân đổ bụi trắng trời khiến bến vắng trở nên vắng vẻ, không một bóng khách qua lại: “Mưa giăng bụi bến vắng”. Từ “lặng” gợi không gian yên bình trong cơn mưa xuân. Sinh vật dường như được ướp với không khí mùa xuân và hương thơm của mùa xuân; cây cỏ như được mở rộng tầm mắt, nghe “mưa rơi êm đềm” đón xuân về.

Con đò trong cơn mưa chiều được nhân hoá, như một kẻ lười biếng nằm dài, đầu óc vô tình “mặc sức sông nước”. Tôi chợt nhớ đến con thuyền trong bài thơ Ức Trai cách đây hơn 600 năm:

“Thuyền đi biển cả ngày mới nghỉ”.

(Bến xuân đầu trại)

Vì chiều mưa nên quán cũng vắng khách. Bức tranh quán nghèo bên bến được nhân cách hóa như một lữ khách “đứng ngồi không yên” để tránh mưa đầy tâm trạng. Nhà thơ không nói đến gió xuân, nhưng ta vẫn cảm thấy có nhiều gió thổi. Từ “tồi tàn” gợi lên cảm giác đó:

“Tiệm tranh đứng im trong im lặng,

Bên chòm sao tím ngắt hoa rơi.

Hoa xoan tím là một nét đẹp của hồn quê. Cuối tháng 2, đầu tháng 3, những cây xoan đầu ngõ, hoa ven đường nở thành từng chùm, tỏa hương nồng nàn. Nguyễn Trãi có câu thơ: “Trong tiếng cuốc, xuân muộn – Sân đình bụi mưa, hoa nở” (Xuân muộn nghĩa là phiền). Trong bài Mưa xuân nhà thơ Nguyễn Bính viết:

Xem thêm:   Top 9 Kinh nghiệm du lịch 3 ngày ở Quảng Bình chỉ với 1,6 triệu đồng

“Hôm đó, mưa xuân đang thổi,

Những lớp hoa hình bầu dục đầy đặn ”.

Cảnh bến nước với hình ảnh chiếc thuyền lười, bức tranh quán vắng lặng và chòm “hoa tím ngắt” được Anh Thơ điểm xuyết một cách tinh tế; Mỗi hình ảnh, mỗi họa tiết đều có linh hồn, rất đỗi bình dị, thân thuộc, đáng yêu.

Khổ thơ thứ hai nói về cảnh ngoài đường đê. Chắc là đê sông Cầu, sông Thương, sông Đuống? Cỏ xanh là biểu tượng của sắc xuân. Nhiều nhà thơ đã viết rất hay về cỏ mùa xuân:

– “Con đường của trời” (bài thơ cổ)

– “Cỏ non xanh như khói bến xuân tươi” (Nguyễn Trãi)

– “Cỏ xanh tận chân trời” (Nguyễn Du)

Cô gái Bắc Giang vẫn có cách cảm nhận riêng, vừa mới lạ vừa đẹp đẽ: “Ngoài đường cỏ non ngập tràn”. Từ “non”, từ “xanh” gợi màu xanh ngọt ngào; Từ “tràn” gợi lên vẻ tươi tốt, dịu dàng, căng tràn sức sống của những ngọn cỏ mùa xuân trên con đường đê quanh co. Cảnh không còn “vắng lặng”, “vắng lặng”, “vắng lặng” mà trở nên sống động, có hồn. Từ những chú chim sáo đen, những chú bướm đến những chú bò, tất cả đều mang trong mình rất nhiều tình yêu mùa xuân:

“Con sáo đen sà xuống mổ vu vơ;

Bướm bay lượn trước gió,

Đàn bò khom lưng ăn mưa ”.

Nét vẽ nào cũng sinh động: “sà xuống mổ vu vơ”, “bơi trước gió”, “cúi đầu ăn mưa”. Những cánh bướm nhiều màu sắc không bay mà “lơ lửng”, một chú trâu hiền lành đang gặm cỏ non trên dải đê cứ ngỡ “cúi đầu ăn mưa”. Lời văn của Anh Thơ khá trau chuốt, giàu hình ảnh và cách diễn đạt.

Xem thêm:   Top 10 Bài văn nghị luận xã hội về câu nói "Nơi nào có ý chí, nơi đó có con đường" (lớp 12) hay nhất

Cảnh thứ hai của bức tranh “Chiều xuân” không còn là tĩnh vật mà từng họa tiết đều xôn xao, sinh động và tràn đầy sức xuân. Các động từ được sử dụng rất đắt: tràn, sà xuống, mổ vu vơ, trôi, cúi đầu thong thả ăn mưa. Nhà thơ tả ít nhưng gợi nhiều; Nét nào cũng mang sức xuân và tình xuân ý nghĩa. “Đàn bò cúi đầu ăn mưa” là một câu thơ giàu sức gợi với những hình ảnh giản dị đáng yêu gợi lên sự trìu mến, tin tưởng, gợi lại một câu chửi cổ:

“Chừng nào cây gạo còn ra hoa,

Bấy giờ ngoài đồng có một ngọn cỏ mà trâu ăn ”.

(Dân gian)

Cảnh thứ ba là cánh đồng lúa, lúa “sắp trổ bông” xanh mướt. Lá lúa như những ngón tay dang rộng đón mưa bụi nên “im thin thít”. Những chú cò như những đứa trẻ tinh nghịch, lém lỉnh “từ lúc nào không hay”. Chiều đã xuống “Cò đi hứng mưa – Trời tối ai đưa cò về?”. (Cao Dao). Cò con mong mẹ “bay ra từ bao giờ” hay có ý đồ gì? Hình ảnh “cô liêu” nổi bật trên nền xanh của cánh đồng lúa đã làm sáng bừng cả bài thơ:

“Những con cò bay ra theo thời gian,

Giật mình một cô gái đáng yêu

Cúi cuốc cào những thửa ruộng sắp ra hoa ”.

Cảnh thứ ba có nhiều rung động rung động. Nhà thơ đã sử dụng thủ pháp nghệ thuật chuyển động để miêu tả sự tĩnh lặng khá thành công, làm nổi bật cảnh “Chiều xuân” ở quê, trong những ngày mưa trời thật yên ả, thanh bình. Những buổi chiều mưa xuân ở quê, làng quê ngày xưa là thế. Anh Thơ đã giúp bao thế hệ độc giả hôm nay và sau này cảm nhận được khung cảnh, không khí thôn quê của một thời đã qua.

Xem thêm:   Top 6 phòng tập Gym tốt nhất quận 6, TP. Hồ Chí Minh

Trong “Thi nhân Việt Nam” khi nói về Anh Thơ, nhà văn Hoài Thanh viết: “Sau câu thơ, ta mơ hồ thấy một điều: có lẽ là tâm hồn nhà thơ”. Đọc “Chiều xuân” ta cảm nhận rõ “hồn thơ” của nữ sĩ đã bao trùm lên tất cả các bài thơ.

“Chiều Xuân” thể hiện ngòi bút nghệ thuật tinh tế, táo bạo của Anh Thơ. Cảnh vật được điểm xuyết, phối màu hài hòa, hợp khẩu vị. Có màu tím của hoa xoan, màu xanh của cỏ non, màu đen của cánh chim sáo, màu xanh của đồng lúa. Và nổi bật nhất, đẹp nhất là chiếc yếm xinh xắn của một cô thôn nữ đang cần mẫn xới cỏ trên cánh đồng lúa “trổ bông”.

Anh Thơ sử dụng từ tượng hình một cách ưu ái, làm nổi bật khung cảnh êm đềm, vắng lặng, xôn xao trong một buổi chiều xuân bụi bặm: êm đềm, lặng lẽ, lặng lẽ, khắc khoải, vu vơ, nhàn nhã, ung dung.

“Chiều xuân” là một bức tranh cũ đáng yêu. Không phải cảnh ngọn tháp đỏ son mà là cảnh bình dị, thân quen nơi thôn quê, làng quê đồng bằng Bắc Bộ xưa, hồn quê mùa xuân. “Chiều xuân” là một bài thơ hay và đậm đà bản sắc.

Những bài viết liên quan

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai.

Back to top button